Tháng Sáu 21, 2019

5 điều cần biết khi sử dụng nguồn tổ ong

Như các bạn đã biết, ngày nay nguồn tổ ong được sử dụng rất nhiều để cấp điện áp hoạt động cho các thiết bị điện tử, đèn LED. Vậy cấu tạo của nó thế nào, nguyên lý ra sao, ưu nhược điểm của nó là gì? Sau đây, chúng tôi sẽ cung cấp những thông tin cơ bản nhất về nguồn tổ ong để các bạn được biết.

Nguồn tổ ong là gì?

Nguồn tổ ong thực chất phải gọi chính xác là nguồn xung. Cái tên nguồn tổ ong bắt nguồn từ việc lớp vỏ bảo vệ ngoài của mạch được đục các lỗ tản nhiệt trông giống như tổ ong nên anh em thợ thuyền gọi theo cái tên dân gian đó.

Nguồn tổ ong (nguồn xung) là bộ nguồn có tác dụng biến đổi dòng điện xoay chiều (220VAC) sang nguồn điện một chiều. Mạch nguồn sử dụng nguyên lý dao động xung kết hợp với biến áp xung.

Ưu điểm nguồn tổ ong

Như chúng ta thường biết, nguồn tuyến tính cổ điển sử dụng biến áp lõi sắt từ để thực hiện hạ áp trước tiên. Sau đó dùng đi ốt chỉnh lưu kết hợp IC tuyến tính để tạo ra các cấp điện áp 1 chiều như mong muốn: 5V, 9V, 12V, 24V…

Do đó nguồn tuyến tính thường cồng kềnh và rất nặng. Nguồn tổ ong có kích thước nhỏ gọn, trọng lượng nhẹ hơn rất nhiều so với nguồn tuyến tính, dễ dàng tích hợp vào các thiết bị khác.

==> Cho hiệu suất chuyển đổi cao

Ngoài ra nguồn tổ ong có giá thành tương đối rẻ, dẫn tới giá thành chi phí đầu tư sẽ giảm được 1 khoảng đáng kể so với nguồn tuyến tính.

Tuy nhiên, nguồn tuyến tính cũng có được vài ưu điểm tốt mà nguồn tổ ong không bao giờ đạt được. Nguồn xung luôn tạo ra sóng hài làm ảnh hưởng xấu đến dòng điện (điện áp không ổn định, khoảng dao động lớn hơn).

Nguồn xung cũng đòi hỏi kỹ thuật chế tạo phức tạp, thiết kế đòi hỏi kĩ thuật cao. Việc sửa chữa gặp nhiều khó khăn nếu không nắm vững nguyên lý hoạt động của nguồn. 1 điểm trừ nữa là tuổi thọ nguồn xung không cao.

Cấu tạo nguồn tổ ong

Nguồn tổ ong có rất nhiều chủng loại với kích cỡ khác nhau. Tuy nhiên, về cơ bản mạch nguồn vẫn gồm những linh kiện chính:

cấu tạo nguồn tổ ong

Cấu tạo nguồn tổ ong

Biến áp xung: Cấu tạo gồm các cuộn dây quấn trên một lõi từ giống như biến áp thông thường. Điểm khác biệt duy nhất là biến áp này sử dụng lõi ferit còn biến áp thường sử dụng lõi thép kĩ thuật điện

Với cùng 1 kích thước, biến áp xung cho công suất lớn hơn biến áp thường rất nhiều lần. Ngoài ra biến áp xung hoạt động tốt ở dải tần cao còn biến áp thường chỉ hoạt động ở dải tần thấp.

Cầu chì: Chắc hẳn ai cũng biết tác dụng của nó là bảo vệ mạc nguồn khi bị ngắn mạch

Cuộn chống nhiễu, tụ lọc sơ cấp, đi ốt chỉnh lưu: có nhiệm vụ biến đổi dòng xoay chiều 220VAC thành điện áp 1 chiều tích trữ trên tụ lọc sơ cấp để cung cấp năng lượng cho cuộn sơ cấp của máy biến áp xung.

Sò công suất: Đây là 1 linh kiện bán dẫn dùng như một công tắc chuyển mạch, đó có thể  là tranzito, mosfet, IC tích hợp, IGBT có nhiệm vụ đóng cắt điện từ chân + của tụ lọc sơ cấp vào cuộn dây sơ cấp của biến áp xung rồi cho xuống mass.

Tụ lọc nguồn thứ cấp: dùng để tích trữ năng lượng điện từ cuộn thứ cấp của biến áp xung cho tải tiêu thụ. Khi dòng điện cuộn sơ cấp của biến áp được đóng cắt liên tục bằng sò công suất thì xuất hiện từ trường biến thiên.

==> Điện áp ra trên cuộn thứ cấp. Điện áp này được chỉnh lưu qua 1 vài đi ốt rồi đưa ra tụ lọc thứ cấp để san phẳng điện áp

IC quang và IC TL431: Tạo ra 1 điện áp cố định để khống chế điện áp ra bên thứ cấp ổn định theo mong muốn. Khống chế dao động đóng cắt điện vào cuộn sơ cấp của biến áp sao cho điện áp ra bên thứ cấp đạt yêu cầu.

Nguyên lý hoạt động

sơ đồ khối nguồn tổ ong

Sơ đồ khối của nguồn tổ ong

Cách sử dụng nguồn tổ ong

Nguồn được thiết kế sẵn các cổng điện áp vào và ra rất dễ cho người sử dụng. Với nguồn công suất lớn thường sẽ có 2 cổng điện vào 220VAC cho 2 pha L-N, 3 cổng 0V, 3 cổng điện áp (+), cổng đất cho thiết bị nào cần.

Với các loại nguồn có công suất nhỏ hơn thì số lượng cổng đầu ra sẽ ít hơn 1 chút nhưng vẫn rất tiện cho người dùng. Chúng ta chỉ việc đấu nối dây vào sao cho chuẩn xác.

1 điểm quan trọng nữa trước khi sử dụng, các bạn cần tính toán công suất sử dụng chính xác. Tránh trường hợp quá tải sẽ gây hỏng nguồn hoặc hỏng thiết bị điện.

Nguồn tổ ong thông thường có khả năng chống nước rất kém nên các bạn cũng cần chú ý không để bị nước vào gây hỏng nguồn. Và lỗi này cũng sẽ không được nhà sản xuất nhận bảo hành các bạn nhé.

Trên đây là 1 vài thông tin cơ bản về nguồn tổ ong. Hi vọng sẽ giúp các bạn đọc có thêm thông tin, kiến thức về sản phẩm.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *